İçeriğe geç
TarihSaat

Gökyüzü

Alacakaranlık Evreleri (Sivil, Denizcilik, Astronomik)

Sivil, denizcilik ve astronomik alacakaranlık nedir? Konumunuza göre şafak ve akşam alacakaranlığı saatlerini hesaplayın; fotoğraf ve gözlem planı yapın.

Alacakaranlık ve Güneş Vakitleri

Tarih seçin.

Alacakaranlık, Güneş ufkun altındayken atmosferin saçılan ışıkla aydınlandığı zaman dilimidir. Üç ana evresi vardır: Sivil (-6°), Denizcilik (-12°) ve Astronomik (-18°). Her evrenin farklı pratik kullanımları vardır.

Sivil Alacakaranlık (-6°)

Güneş ufkun 0° ile 6° altı arasındayken yaşanır. Açık havada yapay ışık olmadan okuma yapılabilir ve yeryüzündeki nesneler rahatça seçilir.

Denizcilik Alacakaranlığı (-12°)

Ufuk çizgisi denizde hâlâ seçilebilir; ancak parlak yıldızlar ve gezegenler görünür hale gelir. Sextant ile yıldızlardan denizde konum tespiti bu evrede yapılır.

Astronomik Alacakaranlık (-18°)

Gökyüzünde Güneş kaynaklı saçılma tamamen biter; en zayıf yıldızlar ve nebulalar görülebilir. Astronomi gözlemleri için "gerçek gece" bu evreden sonra başlar.

Alacakaranlık Nedir? Sivil, Denizcilik ve Astronomik Evreler

Alacakaranlık Nasıl Tanımlanır?

Alacakaranlık, Güneş ufkun altına indikten sonra gökyüzünde kalan doğal aydınlığın kademeli olarak azaldığı geçiş dönemidir. TarihSaat üzerindeki bu içerik, sivil alacakaranlık, denizcilik alacakaranlığı ve astronomik alacakaranlık kavramlarını tek yerde anlatır.

Sivil, Denizcilik ve Astronomik Farkı

  • Sivil alacakaranlık: Güneş -6° altındadır; günlük işler hâlâ görülebilir.
  • Denizcilik alacakaranlığı: Ufuk çizgisi seçilir, yıldızlar daha net görünür.
  • Astronomik alacakaranlık: Güneş ışığının saçılması neredeyse biter ve gerçek gece başlar.

Neden Önemlidir?

Fotoğrafçılık, denizcilik, astronomi ve açık hava etkinlikleri için alacakaranlık sürelerini bilmek önemlidir. Planlama yaparken gün doğumu ve gün batımı saatlerine bakmak yeterli değildir; geçiş evreleri de dikkate alınmalıdır.

Türkiye İçin Kullanım Alanları

Türkiye'de mevsime ve şehre göre alacakaranlık süresi değişir. Yazın daha uzun, kışın daha kısa olabilir. İstanbul, Ankara ve İzmir gibi büyük şehirlerde ufuk ve enlem farkı da süreyi etkiler.

Sık Sorulan Sorular

Alacakaranlık ne kadar sürer?
Konuma göre değişir; ekvatora yakın bölgelerde daha kısa, yüksek enlemlerde daha uzundur.

Gece ile alacakaranlık aynı şey mi?
Hayır. Alacakaranlık, Güneş ufkun altına indikten sonraki geçiş sürecidir; gece, astronomik alacakaranlığın bitiminden sonra başlar.

SSS

Sık sorulan sorular

Beyaz gece nedir?
Yüksek enlemlerde (66° üzeri) yaz aylarında Güneş -6° altına inmediği için sivil alacakaranlık tüm gece sürer; gerçek karanlık yaşanmaz.
Türkiye'de astronomik alacakaranlık ne kadar sürer?
Mevsime göre 1.5–2 saat arası değişir; en kısa süre yaz gündönümünde (~75 dk).